Akşam - Gürkan Hacır
'Gönüldaş Kumandan Carlos'
İmralı tutuklusu Abdullah Öcalan İtalyan Il Manifesto dergisinde yazmaya başladı. Peki, dünyanın en azılı teröristi Çakal Carlos'un Türkiye'de bir dergiye yazdığını biliyor musunuz? O dergi, İslami terör örgütü İBDA-C'nin sosyalizme yakın duran yayını Baran Ülkemiz her alanda olduğu gibi medyada da derin bir kamplaşma yaşıyor. Ulusalcı medya, yandaş medya tartışmaları basın dünyasını da ikiye bölmüş durumda. Bütün bu tozun dumanın içinde bir de 'öteki medya' var... Size bu haftaki yazımda 'öteki medya'nın hikayesini anlatacağım. Basın tarihimizde öyle gazeteler ve dergiler oldu ki bugünden bakınca nasıl olmuş da o kadrolar bir arada yazmış diyor insan. Örnekse 1920'lerden itibaren Sertellerin çıkardığı Resimli Ay dergisi, 1960'lara damgasını vuran Doğan Avcıoğlu'nun yönetiminde çıkan Mümtaz Soysal'ın, Çetin Altan'ın yazdığı Yön ve Devrim dergileri, Metin Toker'in çıkardığı Akis dergisi... Peki, Yankı dergisine ne demeli? Mehmet Ali Kışlalı'nın yönetimindeki dergide televizyon sayfasını Hıncal Uluç yapıyordu. Yazı işleri Yalçın Küçük, Ertuğrul Özkök, Ahmet Taner Kışlalı, Mehmet Yakup Yılmaz, Ayşenur Yazıcı ve daha nicelerinden oluşuyordu. Can Dündar stajyerdi; anlayın kadroyu... Türkiye hep dergiler ülkesi oldu. Dergiler gündemi belirledi. Saymakla bitmez. Ama siyasi kutuplaşma dergiciliğimiz de vurdu. Şu anda gündemi belirleyen ve en çok konuşulan iki dergi Aksiyon ile Aydınlık. Oysa eskiden öyle değildi ama anlatmak istediğim başka bir konu. Tam anlamıyla 'öteki medya'dan söz etmek istiyorum.
SOSYALİST İSLAMCI DERGİ Abdullah Öcalan'ın İtalyan Il Manifesto adlı komünist dergide yazmaya başlayacak olması aklıma İslami Büyük Doğu Akıncıları'nın yayını Baran dergisini getirdi. İBDA-C olarak bilinen örgütün ve onun lideri Salih Mirzabeyoğlu ismiyle bilinen Salih Mirzabeyoğlu'nun fikri takipçisi olan dergi sert bir İslami söyleme sahip. Ancak dergi sosyalizme de alabildiğince açık. Örneğin birkaç sayı önceki özel dosya konusu Lenin'di. Sendikal işçi mücadelesi Baran'ın konusu olabiliyor. Tabii derginin sert bir Anti-Amerikan ve Anti-İsrail söyleme sahip olduğunu da söylemeye gerek yok.
CHAVES'E SELAM ÇAKIYOR Ama asıl ilginç olanı şu: Dünya sosyalist hareketinin en önemli eylemcilerinden sayılan İlich Ramirez Sanchez yani nam-ı diğer Çakal Carlos, Baran dergisinin yazarı. Evet, yanlış okumadınız. Çakal Carlos her hafta düzenli bir şekilde Baran dergisine yazılar yazıyor. Yazılarına 'Kumandan Salih Bey kardeşim ve Akıncılar' diye başlayan Carlos, Fransa'da yattığı Fleury Meragis Cezaevi'nden sadece Baran dergisine yazı yolluyor. Yan koğuşunda yatan bir Türk mahkum aracılığıyla her hafta kendisine gelen Baran dergisini okuyor. Hatta Venezüella'nın Komünist lideri Hugo Chavez ve avukatlarıyla Baran dergisi üzerinden haberleşiyor. 'Gönüldaş Kumandan Carlos' başlığıyla verilen yazılarında Carlos'un İsrail ve Amerika karşıtı eylemlerini anlatıyor. OPEC Baskını, Filistin kampı günleri veya Romanya Devlet Başkanı Çavuşesku ile olan işbirliği derginin sayfalarını süslüyor. Carlos'un Baran dergisine gönderdiği Kurban Bayramı tebriği ise şöyle: 'Asil İslam” Mücadelemizin lideri sevgili Kumandan Salih Mirzabeyoğlu ve kahraman Büyük Doğu Akıncıları'nın 1430 mübarek Kurban Bayramlarını en iyi devrimci selamlarımla tebrik ederim.' Yazılarını 'Allahu Ekber' diyerek bitiren Carlos'un 1975 yılında Müslüman olduğunu ve Salim Muhammed Nuri adını aldığını da ekleyelim...
TREN VAGONUNDA ÇIKAN GAZETE 'Öteki medya'ya verilecek örneklerden biri de Adana gazetesi. Gazete 25 Aralık 1918 tarihinde kuruldu. Yani, Adana'nın işgalinden tam beş gün sonra. Kurucusu Ahmet Remzi Yüreğir idi. Öğretmen okulu mezunuydu. Yakın arkadaşı Avni Doğan ile birlikte işgale karşı bir ses olabilmek için Adana gazetesini kurdular. Düşman işgalinin geçici olduğunu, yeniden özgürlüğe kavuşulacağını anlatmak istiyorlardı. Başyazıları, Avni Doğan kaleme alıyordu. Ancak Adana gazetesi sadece 5 sayı çıkabildi. İşgal komutanlığı gazeteyi kapattı. Remzi Yüreğir, Adana dışına çıkmak zorunda kaldı. Mücadeleye bu kez Adana dışından Pozantı'dan devam edecekti. Adana kapanmıştı o da artık 'Yeni Adana' ile mücadelesine kaldığı yerden devam edecekti. Bir tren vagonu içinde ilk sayı saman kağıda basılarak yayınlandı.
OKTAY EKŞİ MUHABİR Müdafa-i Hukuk Cemiyeti'nin de başkanlığı yapan Remzi Yüreğir'in, Yeni Adana macerası o günden bugüne tam 92 yıldır kesintisiz devam ediyor. Remzi Yüreğir'in çocukları ile devam eden bu gazetecilik maratonuna kimler eşlik etmedi ki. Oktay Ekşi muhabir, Oktay Akbal yazar olarak katıldı. Ünlü şair Fazıl Hüsnü Dağlarca'nın Yeni Adana için yazdığı şiir ise unutulmaz:
SORGUN'UN DEV KADROSU SORGUN Postası 12 Eylül'den hemen sonra haftalık olarak yayın hayatına başladı. 28 Kasım 1980'de emekli bir öğretmen Doğan Özmen tarafından Yozgat'ın Sorgun İlçesi'nde zor koşullarda yayınlanmaya başladı. 2005 yılına kadar haftalık çıkan gazete o günden sonra günlük olarak yayınlanmaya başladı. Yazar kadrosunda kimler mi var? Emin Çölaşan, Saygı Öztürk, Orhan Tokatlı, Yekta Güngör Özden, İsmet Solak, Hakan Akpınar, Ümit Gürtuna, Ufuk Söylemez. Şöhretli isimlerin çokluğu yanıltmasın. Hepsi cumartesi günleri Sorgun Postası için özel olarak yazıyorlar, başka yerde yayımlanmış yazıları değil. Gazetenin üst başlığı ise pek sevimli 'Dünyanın en özgür gazetesi - İyinin Doğrunun Güzelin Yanında.' Bugün milyon dolarlık transferle yazar toplamaya çalışan dev gazetelere inat, Doğan Özmen, Yozgat'ın küçücük bir ilçesinde şöhretler karmasını bir araya getiriyor. İnançla ve umutla...
ORHAN PAMUK VE ÖKÜZ DERGİSİ TÜRK dergiciliğinin öksüz kaldığı 1990'larda ise Öküz dergisi çıktı. Leman grubunun çıkarttığı Öküz aslında bir edebiyat dergisiydi. Ece Ayhan, Can Yücel, Murathan Mungan, Vivet Kanetti, Orhan Pamuk 'Öküzün altında buzağı arayan' ekipti. Dergi yurtdışında Türkoloji bölümlerinde ders olarak okutuluyordu. Orhan Pamuk ile ilgili bir başka not ise Robert Kolej yıllarında çıkarttıkları İm dergisinden. Derginin Yayın Yönetmeni tanıdık bir isim: Hürriyet Gazetesi yazarı Cüneyt Ülsever. Derginin yazı kadrosunda bugün edebiyat denizinden kilometrelerce uzaklaşmış onlarca isim var. Ancak yazıları yetersiz olduğu gerekçesiyle kendine İm'de sadece illüstrasyon olarak yer bulabilen ise bugünün Nobelli yazarı Orhan Pamuk.
ÜNLÜ YAZARLAR YETİŞTİRDİ İLK sayısı bir tren vagonunda yapılan Yeni Adana gazetesini Remzi Yüreğir çıkarıyordu. Hürriyet'in şimdiki başyazarı Oktay Ekşi, gazetede muhabir olarak çalışmıştı, Oktay Akbal ise yazarları arasındaydı. Fazıl Hüsnü Dağlarca gazeteye şiirlerini gönderiyordu.
|